Futbol amerykański z NFLPolska – część druga czyli ofensywa
T formation

T-formation jest uznawana za najstarszą formację w futbolu. Jej twórcą był Walter Camp w 1882 roku. Schemat zyskał popularność za sprawą Clarka Shaughnessy’ego, HC Stanford University, Franka Leahy, trenera Notre Dame (4 tytuły mistrzowskie w latach czterdziestych ubiegłego wieku) oraz University of Oklahoma (3 tytuły mistrzowskie w latach pięćdziesiątych pod batutą Buda Wilkinsona). Warto tu przybliżyć postać Clarka Shaughnessy’ego, który skutecznie zaimplementował T-formation na Univeristy of Stanford w 1940 roku. Shaughnessy przejął posadę po Tinym Thornhillu, z którym Stanford zakończyło sezon 1939/40 z bilansem 1-7-1. Nie był to jednak popularny wybór, ponieważ w przeszłości nie był on specjalnie utytułowanym trenerem. Swój pierwszy sezon, jako HC Stanford, zakończył z bilansem 9-0-0 i zwycięstwem 21-13 w 1941 Rose Bowl przeciwko Nebraska Cornhuskers. Jeszcze przed Rose Bowl, Shaughnessy pomógł swojemu przyjacielowi, legendzie Chicago Bears, George’owi Halasowi w przygotowaniach do spotkania o NFL National Champiosnhip, które miało zostać rozegrane w Waszyngtonie 8 grudnia 1940 roku. HC Stanford zwrócił szczególną uwagę na ruch linebackers rywali w stronę tzw. motion. Oczywiście idealną w tym czasie formacją do ukrycia kierunku biegu i konsekwentnego mylenia rywali była T-Formation. Bears pokonali Redskins 73-0, zdobywając łącznie 501 jardów w ofensywie (382 rush yrds) i była to największa wygrana w historii jakiegokolwiek sportu w USA.
I formation

Autor formacji jest nieznany, jej dopracowanie przypisuje się Tomowi Nugentowi, w tamtym czasie trenerowi Virginia Military Institute (1950r). Schemat ten jest stosowany głównie w akcjach biegowych. W tym ustawieniu RB ma spore pole do czytania defensywy, a dodatkowo extra blokującego w postaci full backa. Formacja ma kilka wariantów, mniej lub bardziej angażujących kolejnych blokujących zawodników:





Bez względu na wariant, I formation może być dodatkowo zmodyfikowana do odmiany strong i weak. Strong to pozycjonowanie FB po stronie tight enda, weak- po stronie przeciwnej.


Singleback

Pierwszym trenerem, który zaczął wykorzystywać singleback formation był HC Redskins Joe Gibbs. Zaletą tego schematu jest przede wszystkim rozciąganie defensywy. Przy formacji singleback obrona musi zarówno respektować podanie (3 WRs i TE), jak i outside/stretch run.
W tym ustawieniu QB pozycjonuje się bezpośrednio za centrem. Stwarza to idealne warunki do oddania piłki running backowi, lub do zagrań typu play action i gry podaniowej. Schemat ten wymaga od rozgrywającego umiejętności świetnego czytania defensywy, stąd jest bardziej popularny w NFL, niż w rozgrywkach uniwersyteckich.
Pistol

Autorami formacji byli najprawdopodobniej Michael Taylor i Tom Kaczkowski, została ona natomiast spopularyzowana i dopracowana przez Chrisa Aulta, w czasie kiedy był trenerem University of Nevada. Ustawienie jest hybrydą Shotgun i Singleback formation. W tym schemacie QB pozycjonuje się 4 jardy za centrem, natomiast running back jest ustawiony 3 jardy za plecami QB.
Pistol formation pozwala na skuteczne prowadzenie gry podaniowej, korzystanie z RPOs, czy też grę biegową w wykonaniu QB i running backa.
Shotgun

Schemat powstał w 1960 roku, a autorem był Red Hickey, HC San Francisco 49ers. Formacja zaczęła być popularna w NFL od roku 1975, kiedy to coraz częściej zaczęli ją stosować Dallas Cowboys. Schemat drużyny z Texasu różnił się jednak trochę od wersji używanej przez Niners Hickeya. Ekipa z SF stosowała Empty set, natomiast w wariancie Cowboys running back był ustawiony obok rozgrywającego.
W ustawieniu typu shotgun, QB pozycjonuje się około 5-7 jardów za LOS. Formacja jest głównie podaniowa, choć z niektórych jej wariantów można skutecznie stosować akcje biegowe. Poniżej przykłady formacji typu Shotgun:







Wildcat

Twórcami formacji byli Billy Ford i Ryan Wilson. Schemat swoją nazwę zawdzięcza Kansas City Wildcats, drużynie z Kansas State University. To sztabowi trenerskiemu Wildcats, a konkretniej Billowi Snyderowi i Dellowi Millerowi, przypisuje się największy developement tego ustawienia. Czas świetności tej formacji przypada na lata dziewięćdziesiąte i dwutysięczne. Obecnie ma zastosowanie głównie sytuacyjne i przy trick plays.
Schemat opiera się tak naprawdę na trzech typach zagrywki: power, counter i sweep.

W typie pierwszym, drużyna atakująca dąży do ,,przeładowania” prawej strony boiska (strong side) i biegu z piłką w tę samą stronę. O-line ma za zadanie przeć z blokiem do przodu i w stronę strong side. Wyjątkiem jest left guard, który przebiega za centrem i RG i blokuje B gap na strong side. Full back (Wing back) ma za zadanie blokować C gap, na wypadek gdyby RB1 zdecydował się pobiec z piłką za nim. WR i QB biegną w górę boiska i mają za zadanie zmylenie defensywy i przyciągnięcie uwagi CB i/lub Safety po tej stronie placu gry. HB2 biegnie jet sweep i jeśli nie dostanie handoff, biegnie dalej próbując zmylić obronę i blokować dla RB1. Ustawiony w shotgun RB1 dostaje snap bezpośrednio od centra i na tym etapie może zagrać na kilka sposobów. Pierwszym jest przekazanie piłki RB2, który biegnie sweep (wildcat jet sweep) lub pobiec z futbolówką przez środek, standardowo przez B, lub C gap.

Schemat bloku w tym wariancie jest dość podobny, natomiast handoff dostaje RB2, a RB1 symuluje bieg przez środek, lub zagrywkę typu counter.

W tym wariancie drużyna atakująca ,,przeładowuje” strong side, ale bieg z piłką odbywa się na stronę przeciwną. O-line ma, tak jak w przypadku typu power, za zadanie przeć z blokiem do przodu i w stronę strong side, natomiast wyjątek stanowi LG i TE, którzy blokują w stronę weak side (TE angażuje RE, a LG DTackle). Full back (Wing back) ma za zadanie blokować C gap, ale w tym wariancie jest to zmyłka. WR, tak jak w przypadku wildcat power, biegnie w głąb boiska. QB, w tym wariancie, ma dużo ważniejsze zadania. Tym razem rozgrywający kieruje się w stronę RB1 i zatrzymuje się mniej więcej w miejscu, w którym pozycjonował się skrzydłowy. W pierwszej kolejności zwraca się w stronę RB1 symulując zagrywkę typu screen, później symuluje handoff, od biegnącego jet sweep RB2. Running back No 2 symuluje handoff od RB1 i rozgrywającego. Ustawiony w shotgun RB1 ponownie dostaje snap bezpośrednio od centra, ale tym razem kieruje się z piłką na weak side, na zewnętrzną strone Tight enda (jeśli ma czas może jeszcze zasymulować podanie typu screen do rozgrywającego).
Victory Formation
Ustawienie, w którym QB klęka z piłką bezpośrednio po snapie. Takie zagranie ma na celu szybkie zakończenie akcji, bez zatrzymywania zegara. Jest stosowane w końcówce spotkania (lub połowy), gdy drużyna atakująca ma przewagę i właściwie wygrany mecz, lub też nie chce kontynuować ofensywnego posiadania przed przerwą.

I tak jak często QB, tak i my Victory Formation kończymy jeden z najważniejszych projektów w historii naszej strony. Mamy nadzieję, że ta seria będzie dobrym wstępem dla wszystkich tych, którzy znając już podstawowe zasady, będą chcieli spojrzeć szerzej, analitycznie na futbol amerykański.
W przypadku uwag, bądź propozycji do tekstu, prosimy o kontakt mailowy: redakcja.nflpolska@gmail.com
Tekst Maciej Michalec
Korekta: Karol Potaś
Photo by Tim Mielke on Unsplash
*
Mamy też swoją, dedykowaną grupę na facebooku. Zapraszamy do dołączenia.
https://www.facebook.com/groups/464888500937826/
***
Źródła:
https://insider.afca.com/xs-os-flood-concept/
https://www.xsosfootball.com/common-pass-routes-route-combos/
https://en.wikipedia.org/wiki/Option_offense
https://en.wikipedia.org/wiki/American_football_strategy#Offensive_plays
https://en.wikipedia.org/wiki/Tom_Osborne
https://en.wikipedia.org/wiki/Rich_Rodriguez
https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_formations_in_American_football#Wing_T
https://bleacherreport.com/articles/2758286-the-most-important-schemes-concepts-in-the-nfl-today
https://en.wikipedia.org/wiki/I_formation
https://coachparker.org/2020/05/27/best-5-power-i-plays-youth-football/
https://www.ducksters.com/sports/football/offensive_formations.php
https://en.wikipedia.org/wiki/T_formation
https://en.wikipedia.org/wiki/Clark_Shaughnessy
https://en.wikipedia.org/wiki/1940_NFL_Championship_Game
https://en.wikipedia.org/wiki/Single_set_back
https://pl.wikipedia.org/wiki/Shotgun_formation
https://www.xsosfootball.com/shotgun-formation-sets/
https://en.wikipedia.org/wiki/Pistol_offense
https://footballadvantage.com/wildcat-offense/
https://en.wikipedia.org/wiki/Wildcat_formation
https://en.wikipedia.org/wiki/Run_and_shoot_offense
https://en.wikipedia.org/wiki/Packers_sweep
https://en.wikipedia.org/wiki/Smashmouth_offense
https://en.wikipedia.org/wiki/Vince_Lombardi
https://en.wikipedia.org/wiki/Air_Coryell
https://en.wikipedia.org/wiki/Pro_set
https://en.wikipedia.org/wiki/Don_Coryell
https://en.wikipedia.org/wiki/Spread_offense
https://en.wikipedia.org/wiki/Bill_Walsh_(American_football_coach)
https://en.wikipedia.org/wiki/West_Coast_offense
https://en.wikipedia.org/wiki/Quarterback_kneel
https://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Brown
https://en.wikipedia.org/wiki/Virgil_Carter
https://en.wikipedia.org/wiki/Stanford_Cardinal_football#Early_history_(1891–1962)
https://en.wikipedia.org/wiki/Bill_Belichick
https://youthfootballonline.com/fullback-dive-play-in-youth-football/
https://www.americanfootballmonthly.com/Subaccess/articles.php?article_id=5567&output=article
https://bestyouthfootballplays.com/plays/wr-reverse-i/
https://en.wikipedia.org/wiki/Sweep_(American_football)
https://en.wikipedia.org/wiki/Reverse_(American_football)
Categories
AKTUALNOŚCI, FELIETONY, NFL, NFL, Wpisy